Voor de liefhebbers volgen hieronder de juiste antwoorden van onze lustrumprijsvraag. De feestelijk uitreiking van de hoofdprijs (een dinerbon van €100 voor restaurant Lorijn) vond plaats op onze Open dag op 18 april in de Binder.
De vragen
1. Omdat schoon water steeds schaarser wordt, wil je graag een waterzuinige maaltijd bereiden. Wat kost per kilo het minste water?
a. Pasta
b. Rijst
c. Aardappelen
Antwoord: je moet hier al het watergebruik (ook tijdens de teelt) meerekenen. Per kg aardappelen heb je 500 l water nodige, voor pasta (graan) 900 l, en voor rijst 1900 l. Er dreigt een tekort aan drinkwater. Dan zou je dus het beste aardappels kunnen eten.
2. Waarom wordt de heemtuin van Dorp en Natuur ook wel londo-tuin genoemd?
a. “Londo” komt van het Spaanse “lindo” en het Latijnse lindus, dat “mooi” of “aantrekkelijk”.
b. “Londo” was de naam van de oprichter: Ger Londo (1935-2018).
c. “Londo” komt van het Spaanse “alondo”, dat verwijst naar “land van edelen”.
Antwoord: de Londotuin is genoemd naar de oprichter: Ger Londo.
3. Tijdens een zonsverduistering is het altijd:
a. volle maan
b. nieuwe maan
c. eerste kwartier
d. laatste kwartier
Antwoord: Tijdens een zonsverduistering is het nieuwe maan: de maan wordt aan de achterkant beschenen, de voorkant blijft donker, dus geen volle maan.
4. Vogels pikken behalve graantjes en zaden ook kleine steentjes. Waarom doen ze dat?
a. Ze vermalen daarmee hun voedsel in de maag.
b. Ze scherpen daarmee hun snavel.
c. Ze zien dichtbij niet scherp genoeg om onderscheid te maken.
d. Zo krijgen ze voldoende kalk binnen voor hun skelet (en eieren).
Antwoord: Ja, ze eten ze soms voor de kalk, maar veel belangrijker is dat ze met hun maagspieren harde zaden fijnmalen. De maagspieren fungeren als maalstenen.
5. Hoelang duurt het voordat het geluid van een klok van de Andrieskerk in Amerongen de Tombe in Leersum bereikt?
a. 0,45 seconden
b. 5,2 seconden
c. 10,3 seconden
Antwoord: De afstand is 3,5 km, de geluidssnelheid is 340 m/s. Het duurt dus ongeveer 10 seconden.
6. Waaruit haalt de boom zijn droge massa?
a. Uit de bodem
b. Uit de lucht
c. Uit het water
Antwoord: droge boommassa bestaat voor de helft uit koolstof en die wordt uit de lucht opgenomen. Bos vangt CO2 af. Daarom wordt voor compensatie van CO2-uitstoot nieuw bos aangeplant.
7. Welke werkzaamheden worden daadwerkelijk door mieren uitgevoerd?
a. Het aanleggen van een composthoop.
b. Het wieden van onkruid rond hun leefgebied.
c. Het vergiftigen van mierenetende kevers door het eten van giftige planten.
Antwoord: Ja, je ziet mieren wel met allerlei materiaal slepen, maar ze leggen niet gericht een composthoop aan. De miersoort Pseudomyrmex ferruginea leeft in acacia’s en houdt de grond in een straal van 40 m vrij van concurrerende plantensoorten.
8. Wat wordt bedoeld met de rode contour?
a. Een door de provincie vastgestelde grens rond steden en dorpen waarbuiten alleen onder voorwaarden mag worden gebouwd.
b. Een door de provincie vastgestelde grens van de bebouwde kom.
c. Een door de gemeente vastgestelde grens rond steden en dorpen waarbuiten alleen onder voorwaarden mag worden gebouwd.
d. Een door de gemeente vastgestelde grens van de bebouwde kom.
Antwoord: De rode contour heeft niets met de bebouwde kom te maken (een verkeerskundige term). De rode contour is een planologische term. Buiten de rode contour rond steden en dorpen mag alleen onder voorwaarden worden gebouwd. De rode contour wordt vastgesteld door de provincie.
9. Hoeveel keer zo hoog is de toren van de Andrieskerk in Amerongen als de toren van de Michaëlkerk in Leersum?
a. Twee keer zo hoog.
b. Minder dan twee keer zo hoog.
c. Meer dan twee keer zo hoog.
Antwoord: De toren van de Andrieskerk in Amerongen is 55 meter hoog. De toren van de Michaëlkerk in Leersum is ongeveer 30 meter hoog. Dus minder dan 2 keer zo hoog.
10. Waarom is de onbewolkte lucht blauw?
a. Kooldioxide absorbeert meer infrarood dan blauw licht.
b. De oceanen kleuren de hemel door reflectie van licht aan de troposfeer.
c. Vooral blauw licht wordt verstrooid door de lucht.
Antwoord: De grootte van de luchtdeeltjes zorgt ervoor dat vooral licht met een korte golflengte (blauw licht) wordt verstrooid.